Behandelingen
Behandeling met Schematherapie (ST)
Schematherapie (ST) werd ontwikkeld door de Amerikaan Jeffrey Young. In deze therapievorm wordt gekeken naar wat u als kind hebt meegemaakt en hoe u in de vervulling van uw basisbehoeften gefrustreerd of zwaar gekwetst bent. U loopt dan vast in de beelden, het gevoel en het denken van vroeger. Uw reactie en gedrag in het hier en nu wordt sterk bepaald door deze vroegere ervaringen, u weet zich er geen raad meer mee en u hebt te weinig voeling met de onderliggende oorzaken. Dit wordt belemmerd door 'gemoedstoestanden', die we binnen schematherapie 'modi' noemen.
Voorbeelden zijn, dat u op momenten helemaal niets voelt of op een ander moment erg bestraffend naar uzelf bent. Door steeds samen met de therapeuten en uw groepsgenoten te kijken naar wat er gebeurt, kunt u zulke automatische en ook vaak vernietigende processen stopzetten. U leert om in contact te komen met onderliggende behoeften en op deze wijze kunt u leren om andere keuzes te maken.
In deze behandeling stelt u samen met uw therapeuten een individueel behandelplan op. In dit plan kunnen doelen voorkomen als u losmaken van uw ouders, leren vriendschappen te sluiten, traumaverwerking, verminderen van angstklachten of het hanteren of oplossen van depressie. Uw problemen worden in zo’n plan zoveel mogelijk beschreven in termen van modi en schema’s. Schema’s komen voort uit onvoldoende vervulling van basisbehoeften.Behoeften die ieder heeft, zoals veiligheid, verbinding, ruimte om je te ontwikkelen en realistische grenzen. Schema’s bestaan uit vroegere ervaringen, lichamelijke sensaties, beelden, fantasieën en gedachten. Zij geven kleur aan de bril waarmee u naar uzelf, de ander en de wereld om u heen kijkt en zijn zo erg bepalend voor de wijze waarop u in het leven staat en situaties interpreteert en ervaart. Door deze bril ziet u eigenlijk terug wat u als kind hebt meegemaakt of gemist en hoe u in de vervulling van uw basisbehoeften gefrustreerd of erg gekwetst bent.
Deze onderliggende schema’s zijn vaak niet direct door u waar te nemen. In de loop van uw leven heeft u allerlei oplossingen gekozen die vroeger werkten, maar u nu belemmeren. Dit uit zich in uw gedrag en wordt ‘coping’ genoemd. Deze coping kan u geheel overheersen en naast uw gedrag ook uw denken en voelen bepalen. Dan noemen we dit een modus: gevoelstoestand. Deze 'copingmodi' beschermen u om uw oude gekwetstheid te voelen, maar belemmeren u nu om verder te komen. Copingmodi zijn overlevingsstrategieën die uit een primitief deel van ons brein stammen. We zien deze ook terug bij dieren. Grofweg gaat het dan om drie reactiepatronen: fight, flight & freeze, oftewel vechten, vluchten of bevriezen.
Binnen de grenzen van de kinderwereld kan onthechten, jezelf afsluiten op wat voor manier dan ook, om lichamelijke en emotionele pijn te vermijden, soms de enige mogelijkheid zijn. Deze onthechting kan zich voordoen in de vorm van dissociëren (zeg maar jezelf verstoppen in het volle zicht), je niet uitspreken of je behoeftes laten horen of het gebruiken van zelfsussende verslavingsvormen (videospelletjes, emotie -eten). Als volwassene komt vermijding vaak voor in de vorm van het contact uit de weg gaan, zorgen dat mensen niet dichtbij komen of dat je betrokken raakt (een voorbeeld daarvan zou kunnen zijn dat je niet in de therapiegroep betrokken raakt). Het kan ook de vorm aannemen van een 'boze beschermer': anderen uit de buurt houden door een muur van woede op te trekken of door je als een stekelvarken te gedragen. Naast deze voorbeelden van copingmodi zijn er nog andere modi waar u in de loop van uw behandeling mee bekend zult raken.
Naast individuele therapie zijn er meerdere programma’s waar u in een groep werkt. De groep waar u dan deel van uitmaakt, is belangrijk voor het therapieproces. Daar loopt u tegen deze vastgeroeste patronen - de schema’s en modi - aan en wordt u ermee geconfronteerd of worden er vragen aan u gesteld. Het is belangrijk dat de therapiegroep veilig genoeg is om te kunnen veranderen. U moet zich voldoende thuis voelen om uw problemen echt onder ogen te durven zien, en dat kost tijd. De groep kan u hierbij helpen en u zult al snel merken dat u niet de enige bent die vastloopt in oude destructieve patronen.
De groepschematherapie die wij bieden is gestoeld op onze jarenlange ervaring met Schematherapie in groepen (Muste e.a., 2009) en het internationale model van groepschematherapie (Farrell en Shaw, 2012).
De Viersprong biedt de volgende behandelingen met Schematherapie:
Dit behandelprogramma heeft het Keurmerk TOPGGz voor de doelgroep volwassenen.
Terug naar overzicht