De ontwijkende persoonlijkheidsstoornis

Iemand met een ontwijkende persoonlijkheidsstoornis heeft een diepgaand patroon van geremdheid in het directe contact met anderen, verder een gevoel van tekortschieten en ook een overgevoeligheid voor een negatief oordeel. Hij of zij is voortdurend bang om uitgelachen, vernederd of bekritiseerd te worden. Door deze angst vermijdt hij/zij zoveel mogelijk activiteiten waarbij meerdere mensen zijn betrokken. Een voorbeeld is dat iemand een promotie weigert of een kans laat schieten, zodat zijn/haar tekortkomingen niet aan het licht kunnen komen en hij/zij zo geen kritiek zal krijgen. Om dezelfde redenen is zo iemand uitzonderlijk onwillig om risico’s te nemen of betrokken te raken bij nieuwe activiteiten. Het gaat niet alleen om situaties waarin iemand moet presteren, maar om alle situaties waarin het om contact draait en om de beoordeling die daarmee gepaard gaat. Bij het aangaan van contact kijkt hij/zij eerst de kat uit de boom en zoekt pas toenadering als hij/zij zeker weet dat de ander hem/haar aardig vindt. Vaak is het een stil en verlegen iemand in contact met anderen, om vooral niet de aandacht op zichzelf te richten. Iemand met een ontwijkende persoonlijkheidsstoornis ziet zichzelf als sociaal onhandig, onaantrekkelijk of zelfs minderwaardig. De angst voor kritiek houdt hem/haar voortdurend bezig.